اگر تا امروز بین هزاران مدل رژیم غذایی سردرگم شدهای و نمیدانی دقیقاً کدام سبک تغذیه برایت «بهتر» و «سازگارتر» است، دقیقاً جای درست آمدی! در این مقاله قرار است خیلی دوستانه و راحت، مثل یک همراه همیشگی، تمام نکاتی را که باید درباره انتخاب بهترین رژیم غذایی بدانی بررسی کنیم. نه قرار است چیزی پیچیده باشد، نه سخت و علمیِ خشک. فقط یک راهنمای واقعی، کاربردی و کاملاً قابل اجرا برای تو.
رژیم غذایی مناسب یعنی چی؟
قبل از اینکه برویم سراغ انواع رژیمها، بهتر است یک سؤال اساسی را روشن کنیم: اصلاً رژیم مناسب یعنی چه؟
رژیمی مناسب است که:
-
با سبک زندگیات هماهنگ باشد
-
گرسنگی شدید ایجاد نکند
-
قابل ادامه دادن در طولانیمدت باشد
-
سلامتیات را به خطر نیندازد
-
با بدن، متابولیسم و شرایط پزشکیات سازگار باشد
-
و از همه مهمتر… تو را خوشحال نگه دارد!
حالا برویم سراغ بررسی کامل رژیمهای مختلف و اینکه کدام برای چه افرادی مناسبتر است.
رژیم کالریشماری چیست و برای چه کسانی مناسب است؟
رژیم کالریشماری یعنی دقیقاً بدانی هر چیزی که میخوری چند کالری دارد و مجموع مصرف روزانهات را کنترل کنی. این رژیم برای کسانی مناسب است که:
-
کنترلپذیر و منظم هستند
-
دوست دارند آزادی انتخاب غذایی داشته باشند
-
با ثبت غذاها مشکلی ندارند
این رژیم معمولاً جوابگوست، اما کمی حوصله و ثبتکردن منظم میخواهد.
رژیم کمکربوهیدرات؛ مناسب عاشقان پروتئین و چربیهای سالم
رژیم کمکربوهیدرات مثل لوکرب یا اتکینز برای کسانی عالی است که کربو هیدرات باعث افزایش وزن یا نفخ شدیدشان میشود. مزایای این رژیم:
-
کاهش سریع وزن در هفتههای اول
-
کاهش اشتها
-
بهبود انرژی در برخی افراد
ولی برای کسانی که از نظر روحی به نان، برنج یا شیرینی وابستهاند، کار سختی خواهد بود.
رژیم کتوژنیک؛ دوستداشتنی اما سختگیر
رژیم کتو یکی از محبوبترین رژیمهاست، اما برای همه مناسب نیست. این رژیم چربی بالا، پروتئین متوسط و کربوهیدرات خیلی خیلی کم دارد. مناسب کسانی است که:
-
اضافهوزن قابل توجه دارند
-
بیماری کبد چرب دارند (در برخی موارد)
-
انسولین بالا دارند
اما برای افرادی که تیروئید کمکار، مشکلات کلیوی یا سبک زندگی ورزشی سنگین دارند، مناسب نیست.
رژیم مدیترانهای؛ سالمترین رژیم دنیا
تقریباً همه متخصصان روی یک چیز توافق دارند: رژیم مدیترانهای یکی از سالمترین رژیمهای تاریخ است. سرشار از سبزیجات، روغن زیتون، ماهی و غلات کامل.
این رژیم برای:
-
همه افراد
-
در هر سن
-
با هر شرایط جسمی
قابل اجراست و بهترین انتخاب طولانیمدت محسوب میشود.
رژیم گیاهخواری؛ مناسب عاشقان طبیعت و سلامت
اگر به محیط زیست اهمیت میدهی یا به گوشت علاقه زیادی نداری، رژیم گیاهی انتخاب فوقالعادهای است.
مزایا:
-
کاهش ریسک بیماریهای قلبی
-
کاهش چربی خون
-
کمک به کاهش وزن
ولی نیاز به دریافت مکمل B12 و توجه به پروتئین دارد.
رژیم روزهداری متناوب؛ بر پایه زمان خوردن
این رژیم بیشتر درباره زمان غذا خوردن است تا نوع غذا.
مثلاً الگوی معروف 16:8 یعنی 16 ساعت روزه و 8 ساعت غذا خوردن.
این رژیم مناسب است اگر:
-
اشتهایت شبها کمتر است
-
نظم خوبی داری
-
به رژیمهای ساده علاقه داری
برای کسانی که مشکلات قند خون یا فشار خون دارند، باید با احتیاط انجام شود.
رژیم DASH؛ محبوب متخصصان قلب
این رژیم برای افراد با فشار خون بالا طراحی شده، اما برای کاهش وزن هم تأثیر خوبی دارد.
سرشار از:
-
سبزیجات
-
لبنیات کمچرب
-
پرهیز از نمک زیاد
اگر سابقه خانوادگی بیماری قلبی داری، این رژیم در اولویت قرار میگیرد.
رژیم حجمپذیری؛ مناسب کسانی که زیاد غذا میخورند
در این رژیم، تمرکز روی غذاهای کمکالری اما حجیم است؛ مثل انواع سبزیجات، سالادها، سوپها.
اگر جزء کسانی هستی که «چشمشان سیر نمیشود» این رژیم نجاتدهنده است.
رژیم پالئو؛ بازگشت به سبک اولیه زندگی
در این رژیم از غذاهای فرآوریشده خبری نیست.
مناسب کسانی که:
-
به دنبال رژیم طبیعی هستند
-
با مواد غذایی ساده ارتباط بیشتری دارند
اما کنار گذاشتن نان، لبنیات و حبوبات ممکن است برای بسیاری سخت باشد.
رژیم غفلتکن؛ مناسب افراد پرمشغله
این رژیم امروزه محبوب شده چون بر پایه خوردن غذاهای ساده و بدون فکر زیاد بنا شده است.
یعنی به جای برنامهریزی پیچیده، غذاهایی تکراری اما سالم انتخاب میشود.
برای افراد شاغل یا کسانی که فرصت آشپزی ندارند عالی است.
رژیم انعطافپذیر؛ بهترین گزینه برای آدمهای اجتماعی
این رژیم سختگیری ندارد.
هدفش تعادل است:
-
80 درصد سالم
-
20 درصد دلخواه
اگر زیاد بیرون غذا میخوری یا مهمانی میروی، این رژیم بهترین انتخاب است.
چطور بفهمیم کدام رژیم مناسب ماست؟
این بخش مهمترین قسمت مقاله است.
پاسخ این سؤال ساده است:
ببین تو چه آدمی هستی!
به این موارد توجه کن:
-
سطح فعالیت بدنیات چقدر است؟
-
روزت چقدر شلوغ است؟
-
چقدر میتوانی از غذاهای مورد علاقهات بگذری؟
-
سابقه بیماری خاص داری؟
-
اضافهوزن یا BMI چقدر است؟
-
چقدر میتوانی رژیم را در طولانیمدت ادامه دهی؟
بدن هر کسی ساختار منحصر به فردی دارد، پس «بهترین رژیم» برای هر فرد متفاوت است.
چند اشتباه رایج هنگام انتخاب رژیم غذایی
برای اینکه مسیر درست را بروی، از این اشتباهات دوری کن:
-
انتخاب رژیم صرفاً چون برای دوستت جواب داده
-
حذف کامل کربوهیدرات بدون نیاز پزشکی
-
شروع رژیمهای سخت مثل کتو بدون نظارت
-
گرسنگی دادن شدید
-
اعتماد به رژیمهای عجیب و غریب اینستاگرامی
چطور رژیمی انتخاب کنیم که قابل ادامه باشد؟
-
از سادهترین رژیم شروع کن
-
به بدن زمان بده تا سازگار شود
-
از غذاهای مورد علاقهات نسوز!
-
تنوع ایجاد کن
-
بهجای ممنوعیت، محدودیت ایجاد کن
باورهای غلط درباره رژیم غذایی
-
رژیم یعنی گرسنگی
-
رژیم یعنی حذف برنج و نان
-
رژیم کوتاهمدت جواب میدهد
-
رژیم باید سخت باشد تا نتیجه بدهد
همه اینها فقط باورهای اشتباهاند!
نتیجهگیری
در نهایت، رژیم غذایی مناسب رژیمی است که متناسب با بدن، سبک زندگی، روان و شرایط سلامت تو طراحی شود. هیچ رژیمی «بهترین مطلق» نیست. بهترین رژیم همان است که تو بتوانی ادامهاش بدهی، از آن لذت ببری و در کنارش سالم و شاد بمانی. پس عجله نکن، بدن خودت را بشناس و رژیمی انتخاب کن که برایت قابل اجرا، لذتبخش و بدون فشار باشد. تنها در این صورت است که نتیجه واقعی و پایدار میگیری.
بهزاد ازند
مجله اینترنتی آموزش هوش مصنوعی، دریچهای به سوی آیندهای که امروز باید آن را فرا گرفت.


